Funderingscrisis vraagt om miljarden én om landelijke regie

Op dit moment kampen circa 100 duizend gebouwen in Nederland met ernstige funderingsproblemen. Dit aantal loopt naar verwachting de komende decennia op tot zo’n 400 duizend woningen. De herstelkosten per woning liggen gemiddeld tussen de € 60.000 en € 120.000. De maatschappelijke en financiële impact voor huiseigenaren is groot.

Het rapport De olifant onder de Kamer, opgesteld door een groep topambtenaren in opdracht van de minister, onderstreept opnieuw hoe ernstig en urgent het probleem is. Al binnen anderhalf jaar is dit het tweede advies dat pleit voor een stevige, nationale aanpak en een structureel budget. Dit rapport pleit in lijn met een eerder advies van de Raad voor de Leefomgeving en Infrastructuur (Rli) voor een overheidsinvestering van circa € 1 miljard per jaar, gedurende 10 tot 12 jaar. Deze aanbeveling staat in schril contrast met de huidige politieke toezegging van € 76 miljoen verdeeld over 4 jaar. Zowel de topambtenaren als de Rli waarschuwen: zonder landelijke regie dreigt een tweede ‘Groningen’.

In een reactie aan de Kamer erkent het kabinet de ernst van de situatie en kondigt het eerste stappen aan richting een nationale aanpak. De Funderingscoalitie verwelkomt deze ontwikkeling, maar benadrukt dat snel vervolg nodig is, inclusief structurele financiering. Een miljardenprobleem is niet op te lossen met enkele tientallen miljoenen.

De funderingsschade aan woningen is deels het gevolg van overheidsbeleid, zoals het beheer van grondwaterstanden. Daarom is het niet alleen logisch dat de overheid de regie neemt, maar ook dat zij financieel bijdraagt aan een eerlijke verdeling van de kosten. Huiseigenaren mogen niet alleen opdraaien voor de herstelkosten.

Een fundamentele, lange termijn aanpak is noodzakelijk: met landelijke regie, financiële ondersteuning voor woningeigenaren, preventieve maatregelen en toegankelijke informatievoorziening. Alleen zo kan een nieuwe funderingscrisis worden voorkomen.