Wat staat er in het prioriteringskader?
Het elektriciteitsnet raakt op steeds meer plekken overbelast; dit heet netcongestie. Daardoor komen nieuwe of zwaardere aansluitingen die niet binnen de huidige capaciteit passen automatisch op een wachtlijst. Het prioriteringskader bepaalt welke typen aanvragen voorrang krijgen wanneer er ruimte vrijkomt. Die categorieën zijn:
- Congestieverzachters: organisaties die ruimte op het elektriciteitsnet vrijmaken voor andere gebruikers. Bijvoorbeeld bedrijven die energie opslaan.
- Veiligheid: organisaties die zorgen voor veiligheid of acute zorg. Denk aan politie, brandweer, defensie en acute gezondheidszorg.
- Basisbehoeften: organisaties die zorgen voor maatschappelijke basisbehoeften. Hier vallen het bouwen van nieuwe woningen en het aardgasvrij maken van bestaande woningen onder.
Wanneer er capaciteit vrijkomt, wordt deze toegekend op basis van deze prioriteringscategorieën.
Wat verandert er voor woningcorporaties?
Op dit moment staan alleen klanten met een grootverbruikersaansluiting zoals industrie of grote bedrijven op de wachtlijst als er onvoldoende capaciteit op het net beschikbaar is. Netbeheerders reserveren namelijk capaciteit voor kleinverbruikers, zoals woningen, met een kleine aansluiting (tot 3x80 ampère). Vanaf 1 juli 2026 verandert dat, en behandelen de netbeheerders alle aanvragen op grond van het nieuwe maatschappelijke prioriteringskader.
Overgangsperiode tot 1 juli 2026
Corporaties kunnen nog op de gebruikelijke manier een transportverzoek indienen. Als er nog (gereserveerde) capaciteit beschikbaar is, wordt deze toegekend.
Vanaf 1 juli 2026
Alleen prioritaire projecten komen nog in aanmerking voor gereserveerde capaciteit als deze beschikbaar is. Dit kan per gebied verschillen en cijfers hierover zijn nog niet bekend. Netbeheerders zijn dit aan het berekenen. Bij nieuwbouw- of verduurzamingsprojecten moet bij een transportverzoek óók een prioriteringsverzoek worden ingediend. Hoe je dit precies doet wordt momenteel uitgewerkt door de netbeheerders.
Tussen 1 juli 2026 en 1 januari 2027 wordt de beschikbare ruimte die tot nu toe gereserveerd werd stapsgewijs verdeeld aan klanten met prioriteit, op volgorde van het prioriteringskader.
Vanaf 1 oktober 2026
Vanaf 1 oktober kunnen gemeenten vervroegd in het bouwproces aanvragen doen. Hoe gemeenten dit precies moeten doen wordt momenteel uitgewerkt.
Vanaf 1 januari 2027
Vanaf 1 januari 2027 houden netbeheerders alleen nog een beperkte hoeveelheid capaciteit achter de hand voor echte noodgevallen. Als er in gebieden nog capaciteit beschikbaar is, gaat deze naar partijen in de wachtrij zonder prioriteit. Naar verwachting is deze restcapaciteit in veel gebieden niet of zeer beperkt. Als het net vol is komen alle aanvragen automatisch op de wachtlijst. Zodra er weer capaciteit ontstaat door netuitbreiding of via flexibele maatregelen, wordt deze door de netbeheerders toegewezen aan partijen op de wachtlijst in de volgorde van het prioriteringskader.
De nieuwe werkwijze ‘vervroegd aanvragen in het bouwproces’
Voor woningbouw en scholen wordt het eerder in het bouwproces aanvragen van transportcapaciteit vanaf 1 oktober 2026 mogelijk: gemeenten kunnen straks tot maximaal 10 jaar vóór oplevering transportcapaciteit aanvragen. Hiermee komt het project tijdig op de wachtlijst. De precieze uitwerking van hoe een aanvraag er onder de nieuwe werkwijze uit zou moeten zien, wordt in april bekendgemaakt.
