Aedes brengt om de 2 jaar de te verwachten Vpb en ATAD-last van woningcorporaties in kaart. De belangrijkste bevindingen van het nieuwe onderzoek:
- De VPB-last verdubbelt tussen 2025 en 2029: van € 777 miljoen naar €1,5 miljard.
- De impact van ATAD is fors toegenomen van ongeveer 30% van de Vpb-last (2 jaar geleden) naar meer dan 50% in 2025. ATAD loopt de komende jaren verder op van € 414 miljoen dit jaar naar ruim € 628 miljoen in 2029.
- Per woning betalen corporaties ieder jaar gemiddeld € 328 aan Vpb. Dat stijgt naar € 654 in 2029. Globaal van een halve maand huur per woning naar een hele.
Klik op de afbeelding voor een grotere weergave
(of open pdf onderaan webpagina)
ATAD: boete op investeringen
Corporaties hebben met het kabinet afgesproken de komende jaren fors te investeren, vastgelegd in de Nationale Prestatieafspraken (NPA). Paradoxaal genoeg stijgt de vennootschapsbelasting echter vooral als gevolg van deze investeringen. Dat komt met name vanwege de nog steeds toenemende ATAD, een Europese maatregel om belastingontwijking door multinationals tegen te gaan. Elke euro aan extra rente is niet langer aftrekbaar. ATAD raakt corporaties extra hard omdat zij zijn aangewezen op financiering met vreemd vermogen.
Kortom: hoe meer corporaties investeren in betaalbare woningen, hoe harder zij worden geraakt door ATAD. Deze belasting werkt daardoor juist als een boete op de hoognodige investeringen van corporaties. Ter illustratie: voor de uitvoering van de Nationale Prestatieafspraken moeten corporaties €60 miljard lenen. Inmiddels is de totale schuldenlast van de sector hoger dan € 100 miljard. De nieuwe leningen brengen jaarlijks op termijn €460 miljoen extra aan Vpb/ATAD met zich mee. Zodoende komen door Vpb en ATAD de afgesproken volkshuisvestelijke doelen onder druk. Dat kan Nederland zich bij deze woningnood niet permitteren.
Lange termijn financiering corporaties onzeker
Daarnaast hebben alle partijen bij het maken van de NPA erkend dat corporaties de afgesproken investeringen op de langere termijn niet kunnen waarmaken. Daarom werd afgesproken maatregelen uit te werken om tot een duurzaam prestatiemodel voor corporaties te komen. Dat zullen met name fiscale maatregelen moeten zijn.
Aedes-voorzitter Liesbeth Spies: ‘Wat Aedes betreft kunnen deze maatregelen niet langer op zich laten wachten. Het sluiten van een nieuw regeerakkoord is een logisch moment om de Vpb-plicht voor woningcorporaties af te schaffen. Daardoor ontstaat veel extra investeringsruimte voor corporaties. Het afschaffen van de Vpb staat gelijk aan zo’n € 40 miljard investeringsruimte. Daarvan kunnen ongeveer 150.000 sociale huurwoningen gebouwd worden.’
Onlogische belastingen
Los van de effecten blijft Aedes erop wijzen dat het principieel onjuist is dat maatschappelijke ondernemingen zonder winstoogmerk winstbelasting betalen. Daarnaast is ATAD bedoeld om belastingontwijking van multinationals tegen te gaan, waarmee de belasting helemaal wezensvreemd is voor corporaties.
